{"id":50639,"date":"2023-08-16T16:18:04","date_gmt":"2023-08-16T13:18:04","guid":{"rendered":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=50639"},"modified":"2023-08-16T16:18:04","modified_gmt":"2023-08-16T13:18:04","slug":"sap-hastaligi-nedir-insanlara-bulasir-mi-sap-hastaliginin-insanlarda-belirtileri-nelerdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=50639","title":{"rendered":"\u015eap hastal\u0131\u011f\u0131 nedir, insanlara bula\u015f\u0131r m\u0131? \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n insanlarda belirtileri nelerdir?"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i.hbrcdn.com\/haber\/2023\/08\/16\/sap-hastaligi-nedir-insanlara-bulasir-mi-sap-16234307_6940_amp.jpg\" \/><\/p>\n<p>Son g\u00fcnlerde T\u00fcrkiye&#8217;de \u00e7e\u015fitli vilayetlerde g\u00f6r\u00fclen \u015fap hastal\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir tela\u015f kayna\u011f\u0131 haline geldi. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131, \u00e7ift t\u0131rnakl\u0131 hayvanlarda yay\u0131lan ve insanlara da nadiren bula\u015fabilen bir viral enfeksiyon olarak bilinmektedir. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131yla \u00e7aba i\u00e7in tedbirler al\u0131n\u0131rken, insanlarda hastal\u0131\u011f\u0131n belirtileri ve tesirleri merak konusu oldu. \u0130nsanlarda ekseriyetle hafif seyreden \u015fap hastal\u0131\u011f\u0131, nadiren enfekte hayvanlarla direkt temas yahut enfekte et ve s\u00fct eserleriyle bula\u015fabilir. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131 nedir, insanlara bula\u015f\u0131r m\u0131? \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n insanlarda belirtileri nelerdir?<\/p>\n<p><b>\u015eAP HASTALI\u011eI NED\u0130R?<\/b><\/p>\n<p>Son g\u00fcnlerde T\u00fcrkiye&#8217;de \u00e7e\u015fitli vilayetlerde g\u00f6r\u00fclen \u015fap hastal\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir ilgi ve tasa kayna\u011f\u0131 haline gelmi\u015ftir. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131, \u00e7ift t\u0131rnakl\u0131 hayvanlarda g\u00f6r\u00fclen akut seyirli, \u00e7ok bula\u015f\u0131c\u0131 ve zoonotik \u00f6zelliklere sahip bir viral enfeksiyondur. Bu hastal\u0131k, ekonomik, siyasi ve ticari taraflar\u0131yla b\u00fcy\u00fck de\u011fer ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Bilhassa tar\u0131m b\u00f6l\u00fcm\u00fcne ve hayvanc\u0131l\u0131\u011fa b\u00fcy\u00fck ziyanlar verebilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/i.hbrcdn.com\/haber\/2023\/08\/16\/sap-hastaligi-nedir-insanlara-bulasir-mi-sap-16234307_1403_m.jpg\"\/><\/p>\n<p>\u015eap hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n etkeni Picornaviridae familyas\u0131na ili\u015fkin olan Aphtovirus alt k\u00fcmesindeki \u015fap vir\u00fcs\u00fcd\u00fcr. \u015eap vir\u00fcs\u00fc, O, A, C, SAT-1, SAT-2, SAT-3 ve AS\u0130A 1 olmak \u00fczere farkl\u0131 serotiplere sahiptir. Bu serotipler ortas\u0131nda \u00e7apraz ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k g\u00f6r\u00fclmedi\u011fi i\u00e7in hastal\u0131kla \u00e7aba epeyce zorla\u015fmaktad\u0131r. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131, ekseriyetle s\u0131\u011f\u0131rlarda ate\u015f, i\u015ftahs\u0131zl\u0131k, depresyon ve s\u00fct rand\u0131man\u0131nda azalma \u00fczere belirtilerle ortaya \u00e7\u0131kar. Hastal\u0131k ilerledik\u00e7e, hayvanlarda salya ak\u0131\u015f\u0131 ba\u015flar ve lisan, di\u015fetleri, interdigital b\u00f6lge, g\u00f6\u011f\u00fcs derisi, a\u011f\u0131z ve burun mukozas\u0131 \u00fczere b\u00f6lgelerde vezik\u00fcller (kesecikler) olu\u015fur. Vezik\u00fcller y\u0131rt\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise \u00fclseratif yaralar \u015fekillenebilir.<\/p>\n<p><b>\u015eAP HASTALI\u011eI NASIL BULA\u015eIR?<\/b><\/p>\n<p>\u015eap hastal\u0131\u011f\u0131 hayvanlar ortas\u0131nda hava yoluyla ve temas yoluyla basit\u00e7e yay\u0131labilir. Enfekte yahut kulu\u00e7ka devrindeki hayvanlar, teneff\u00fcs, deri, sekretler, s\u00fct ve sperma yoluyla vir\u00fcs\u00fc sa\u00e7arlar. Ayr\u0131yeten hastal\u0131k, bula\u015f\u0131k hayvan eserleri, ara\u00e7 ve aletler, be\u015ferler, yabani hayvanlar, ku\u015flar, r\u00fczgar ve nakil ara\u00e7lar\u0131yla da bula\u015fabilir. \u0130nsanlarda ise \u00e7oklukla enfekte hayvanlarla direkt temas yahut enfekte et ve s\u00fct eserleriyle enfeksiyon nadiren g\u00f6r\u00fclebilir.<\/p>\n<p><b>\u015eAP HASTALI\u011eININ BE\u015eERLER DA BEL\u0130RT\u0130LER\u0130 NELERD\u0130R?<\/b><\/p>\n<p>\u015eap hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n be\u015fere tesirleri ekseriyetle hafif seyreder. Enfekte olan insanlarda ate\u015f, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, yorgunluk \u00fczere grip gibisi belirtiler ortaya \u00e7\u0131kabilir. Az durumlarda cilt lezyonlar\u0131 da g\u00f6r\u00fclebilir. Lakin birden fazla vakit be\u015ferler hastal\u0131\u011f\u0131 hafif atlat\u0131r ve \u00f6nemli komplikasyonlar geli\u015ftirmezler. Bilhassa hijyen kurallar\u0131na dikkat edildi\u011finde, \u015fap hastal\u0131\u011f\u0131 be\u015ferden be\u015fere yay\u0131lmaz.<\/p>\n<p>\u015earbon (antraks) ise \u015fap hastal\u0131\u011f\u0131ndan farkl\u0131 bir hastal\u0131kt\u0131r. \u015earbon, Bacillus anthracis isimli bakterinin neden oldu\u011fu bir enfeksiyondur. \u015earbon, bilhassa hayvanlarda yayg\u0131n olarak g\u00f6r\u00fclen bir hastal\u0131kt\u0131r ve insanlara bula\u015fabilir. \u015earbon, enfekte hayvanlar\u0131n d\u00f6k\u00fclen sporlar\u0131 yahut kontamine olmu\u015f hayvansal eserlerle temas sonucu be\u015fere ge\u00e7ebilir. \u015earbon enfeksiyonu, teneff\u00fcs, sindirim yahut deri yoluyla bula\u015fabilir. \u0130nsanlarda \u015farbon enfeksiyonu \u00f6nemli olabilir ve tedavi gerektirebilir.<\/p>\n<p>Sonu\u00e7 olarak, \u015fap hastal\u0131\u011f\u0131 \u00e7ift t\u0131rnakl\u0131 hayvanlarda g\u00f6r\u00fclen viral bir enfeksiyondur ve k\u0131ymetli ekonomik ve ticari sonu\u00e7lara yol a\u00e7abilir. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131, \u00e7iftlik hayvanlar\u0131 ortas\u0131nda s\u00fcratle yay\u0131lan ve insanlara da nadiren bula\u015fabilen bir hastal\u0131kt\u0131r. \u015earbon ise hayvanlarda ve insanlarda \u00f6nemli s\u0131hhat s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131na yol a\u00e7abilen bakteriyel bir enfeksiyondur. Her iki hastal\u0131k da k\u0131ymetli dikkat gerektiren ve tedbir al\u0131nmas\u0131 gereken zoonotik hastal\u0131klard\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkiye&#8217;de \u00e7e\u015fitli vilayetlerde g\u00f6r\u00fclen \u015fap hastal\u0131\u011f\u0131, \u00e7ift t\u0131rnakl\u0131 hayvanlarda yay\u0131lan ve insanlara da nadiren bula\u015fabilen bir viral enfeksiyon olarak bilinir. Tar\u0131m dal\u0131nda b\u00fcy\u00fck ziyanlara neden olan bu hastal\u0131k, ekonomik ve ticari a\u00e7\u0131dan de\u011ferli bir sorun te\u015fkil etmektedir. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131 hayvan pazarlar\u0131n\u0131 kapatt\u0131rd\u0131 ve tar\u0131m b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u00f6nemli kayg\u0131lara neden oluyor. \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131 nedir, insanlara bula\u015f\u0131r m\u0131? \u015eap hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n insanlarda belirtileri nelerdir?<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":50640,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[4240,419,1826,7234,7235],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50639"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=50639"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50639\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":50641,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50639\/revisions\/50641"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/50640"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=50639"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=50639"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=50639"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}