{"id":48610,"date":"2022-06-26T01:00:06","date_gmt":"2022-06-25T22:00:06","guid":{"rendered":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=48610"},"modified":"2022-06-26T01:00:06","modified_gmt":"2022-06-25T22:00:06","slug":"metaverse-internet-sapikligina-boyut-atlatabilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=48610","title":{"rendered":"Metaverse, \u0130nternet Sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131na Boyut Atlatabilir"},"content":{"rendered":"<p>Teknolojinin geli\u015fmesiyle birlikte i\u00e7inde bulundu\u011fumuz ortamlar da giderek daha da farkl\u0131la\u015fmaya devam ediyor. Ak\u0131ll\u0131 telefonlar\u0131n birinci piyasaya s\u00fcr\u00fclmesinin akabinde be\u015ferler adeta toplumsal medya platformlar\u0131na ak\u0131n etmi\u015fti. \u0130nteraktif tecr\u00fcbe sunan bu platformlar hayat\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6ylesine b\u00fcy\u00fck bir mod\u00fcl\u00fc haline geldi ki bir\u00e7ok ki\u015fi yiyip i\u00e7tiklerinden girip \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 yerlere kadar hayat\u0131n\u0131n her an\u0131n\u0131 payla\u015fma muhta\u00e7l\u0131\u011f\u0131 duyar hale geldi. Bunun da bir nevi<strong> \u2018sosyal medya i\u00e7inde ya\u015famak\u2019 <\/strong>oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle son birka\u00e7 y\u0131l i\u00e7erisinde g\u00fcndeme oturan sanal cihan, yani <strong>metaverse<\/strong> konseptiyse bu \u2018dijital ortamda ya\u015fam\u2019 fikrini di\u011fer bir boyuta ta\u015f\u0131yor. Bu istikamette at\u0131lan en b\u00fcy\u00fck ad\u0131m\u0131n ise Facebook\u2019un ismini Meta\u2019ya \u00e7evirip g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 art\u0131k bu alanda harcayaca\u011f\u0131na dair yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klama oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Her ne kadar bir\u00e7ok ki\u015fi i\u00e7in \u2018sanal bir evren\u2019 b\u00fcy\u00fcleyici bir fikir \u00fczere gelse de baz\u0131ciddi g\u00fcvenlik sorunlar\u0131 g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p><b>\u0130nternet sap\u0131klar\u0131na g\u00fcn do\u011fmu\u015f olabilir:<\/b><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/40\/11e0c07dfcbfcb79393865dd8248fdcd9127075c.jpeg\"\/><\/p>\n<p>Microsoft, Google, Apple ve al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f ki Meta \u00fczere d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck teknoloji \u015firketleri, metaverse projeleri i\u00e7in inanmas\u0131 g\u00fc\u00e7 paralar harcamaya devam ediyor. Kendinize has avatar\u0131n\u0131zla \u00f6teki be\u015ferler ile oyun oynayabildi\u011finiz, bulu\u015fmalar yapabildi\u011finiz, spor salonuna yahut sinema izlemeye gidebildi\u011finiz bu cihan, <strong>ger\u00e7ek hayatta var olan<\/strong> b\u00fct\u00fcn interaktif tecr\u00fcbeleri sanal bir ortama ta\u015f\u0131may\u0131 hedefliyor. Bu fikir de bilim-kurgu evrenlerinden farks\u0131z \u00fczere g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>\u00d6te yandan bu sanal cihanlar i\u00e7indeki g\u00fcvenlik ve sakl\u0131l\u0131k problemleri giderek daha da besbelli hale gelmeye ba\u015flad\u0131. Bahsi ge\u00e7en teknoloji \u015firketleri bile bu g\u00fcvenlik meselelerinin fark\u0131nda olduklar\u0131na dair a\u00e7\u0131klamalarda bulunmu\u015flard\u0131. <strong>Taciz, kelaml\u0131 ataklar ve hakaretler<\/strong> sanal ger\u00e7eklik oyunlar\u0131n\u0131n adeta ayr\u0131lmaz kesimleri haline geldi. Bu hareketlerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mekse \u015fu an i\u00e7in <strong>neredeyse imkans\u0131z<\/strong>, zira kullan\u0131c\u0131lar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 kay\u0131t alt\u0131na al\u0131p rapor edecek bir sistem bulunmuyor. Lakin ger\u00e7ek tehdit,<strong> internet sap\u0131klar\u0131n\u0131n<\/strong> bu sanal kainatlara giri\u015f yapmas\u0131ndan kaynaklanabilir.<\/p>\n<p><b>Ger\u00e7ekmi\u015f \u00fczere hissettirebilir:<\/b><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/40\/5571433a24bec7133bc638b9136da68efa6d683e.jpeg\"\/><\/p>\n<p>Kullan\u0131c\u0131lar\u0131n kendilerini b\u00fcsb\u00fct\u00fcn bu sanal kozmosta \u00fc\u00e7 boyutlu bir ger\u00e7eklik i\u00e7inde hissediyor olmas\u0131, metaverse\u2019deki sapk\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131<strong> internet ortam\u0131ndan daha tehlikeli<\/strong> k\u0131l\u0131yor. Chanelle Siggens isimli 29 ya\u015f\u0131ndaki Kanadal\u0131 bir vatanda\u015f, oynad\u0131\u011f\u0131 bir sanal ger\u00e7eklik oyununda \u00f6b\u00fcr bir erkek avatar\u0131n yakla\u015f\u0131p kendisini elledi\u011fini tabir ediyor. Kullan\u0131c\u0131ya geri \u00e7ekilmesini s\u00f6yledi\u011finde ise <em>\u201cBen bilmem. Sanal cihan bu. \u0130stedi\u011fimi yapar\u0131m\u201d<\/em> diye kar\u015f\u0131l\u0131k verdi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p>Bu t\u0131p sapk\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131n oyun aleminde birinci kere duyuldu\u011funu s\u00f6yleyemeyiz. Ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde T\u00fcrkiye\u2019de de bir bayan oyuncuya dair tehdit ve taciz konu\u015fmalar\u0131 g\u00fcndeme gelmi\u015fti. Metaverse\u2019de bu tehdidi daha da tehlikeli hale getirecek olan fakt\u00f6r\u00fcn ise<strong> \u2018ger\u00e7eklik alg\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131ran k\u0131yafetler\u2019<\/strong> oldu\u011fu belirtiliyor. \u00d6rne\u011fin Mari DeGrazia isimli bir kullan\u0131c\u0131,<strong> \u2018haptik\u2019 <\/strong>olarak isimlendirilen ve dokunsal his uyand\u0131ran bir sanal ger\u00e7eklik yele\u011fini giyerken \u00f6b\u00fcr bir kullan\u0131c\u0131 taraf\u0131ndan taciz edildi\u011fini ve yele\u011fin de direkt olarak<strong> bu hissi aktard\u0131\u011f\u0131n\u0131 <\/strong>belirtiyor.<\/p>\n<p><b>\u00c7ocuklara y\u00f6nelik g\u00fcvenlik tehditleri de b\u00fcy\u00fck k\u0131ymet ta\u015f\u0131yor:<\/b><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/40\/cc7fa599d8a87b88f4a2eec345ba58aafc689b5f.jpeg\"\/><\/p>\n<p>Buna ek olarak, uzmanlara nazaran \u00e7ocuk ya\u015fta kullan\u0131c\u0131lar i\u00e7in g\u00fcvenlik tehditleri de epeyce b\u00fcy\u00fck bir sorun olu\u015fturuyor. <em>Center for Countering Digital Hate (CCHD) <\/em>adl\u0131 dijital ortamdaki kelaml\u0131 ataklar\u0131 denetleyen bir kurulu\u015fta misyon yapan Callum Hood,<strong> Occulus Quest<\/strong> sanal ger\u00e7eklik ba\u015fl\u0131klar\u0131ndan oynanan <strong>VRChat<\/strong> oyununu birka\u00e7 hafta boyunca denetledi\u011fini ve sadece <strong>11 saatlik m\u00fchlet i\u00e7inde<\/strong> \u00e7ocuklara y\u00f6nelik <strong>100\u2019den fazla<\/strong> cinsel tehdit ve \u015fiddet s\u00f6ylemi tespit ettiklerini tabir ediyor.<\/p>\n<p>Uzmanlar, teknoloji \u015firketlerinin bu sanal kainatlara yat\u0131r\u0131m yaparken bu usul sorunlar\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek i\u00e7in de ad\u0131mlar atmalar\u0131 gerekti\u011fini belirtiyor. Buna ek olarak, uygulama geli\u015ftiricilerinin de kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131 denetleyen d\u00fczenekler olu\u015fturmalar\u0131 gerekti\u011fine vurgu yap\u0131l\u0131yor. Sizin bu husus hakk\u0131ndaki niyetleriniz neler? Sizce metaverse, ileride \u00fctopik bir cihan haline getirilebilir mi? Fikirlerinizi yorumlar k\u0131sm\u0131nda payla\u015fabilirsiniz.<\/p>\n<div>  <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Teknolojinin geli\u015fmesiyle birlikte i\u00e7inde bulundu\u011fumuz ortamlar da giderek daha da farkl\u0131la\u015fmaya devam ediyor. Ak\u0131ll\u0131 telefonlar\u0131n birinci &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":48611,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[15],"tags":[1623,863,920,2035,6713],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48610"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=48610"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48610\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":48612,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48610\/revisions\/48612"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/48611"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=48610"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=48610"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=48610"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}