{"id":44527,"date":"2022-06-18T11:54:04","date_gmt":"2022-06-18T08:54:04","guid":{"rendered":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=44527"},"modified":"2022-06-18T11:54:04","modified_gmt":"2022-06-18T08:54:04","slug":"felaket-haberlerine-daima-bakmamizin-sebebi-doom-scrolling","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=44527","title":{"rendered":"Felaket Haberlerine Daima Bakmam\u0131z\u0131n Sebebi Doom-Scrolling"},"content":{"rendered":"

\u0130\u015fte bu duruma \u0130ngilizcede “doom scrolling” ismi verilmi\u015f, T\u00fcrk\u00e7eye ise “felaket kayd\u0131rmas\u0131” olarak \u00e7evirebiliriz. Asl\u0131nda haberlerin geneline bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00f6zel bir efor gerektirdi\u011fi s\u00f6ylenemez, zati ger\u00e7ek bir “doom”un i\u00e7indeyiz.<\/p>\n

\u00d6zellikle de Twitter, Ek\u015fi Kelaml\u0131k \u00fczere mecralarda bu durumu \u00e7ok daha fazla ya\u015f\u0131yoruz.<\/b><\/p>\n

<\/p>\n

Hatta pandemi, orman yang\u0131nlar\u0131, bayan cinayetleri, adaletsizlik kaynakl\u0131 yo\u011fun g\u00fcndemlerde<\/strong> Instagram’a dahi s\u0131\u00e7rayabiliyor bu durum. Toplumsal medya \u00e7a\u011f\u0131 \u00f6ncesinde sabahlar\u0131 yaln\u0131zca gazete okur, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131m\u0131za devam ederdik. Ak\u015famlar\u0131 da bir haber b\u00fclteni izlemekle yetinirdik. \u015eimdilerde ise her \u015feyi “son dakika”<\/strong> \u00f6\u011frenmek istedi\u011fimiz i\u00e7in mak\u00fbs haber seline kap\u0131l\u0131p “duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n”<\/strong> dozunu ka\u00e7\u0131rabiliyoruz.<\/p>\n

K\u00f6t\u00fc \u015feyleri de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in illa ki onlara her dakika maruz kalmak gerekmiyor.<\/b><\/p>\n

<\/p>\n

B\u00f6yle oldu\u011fu takdirde sonumuz b\u00fcsb\u00fct\u00fcn duyars\u0131zla\u015fmaya yanl\u0131\u015fs\u0131z gidebilir. Dikkat ettiyseniz rastgele bir bayan cinayeti bile eskisi kadar <\/strong>g\u00fcndem olmuyor ne yaz\u0131k ki. Bu da \u00e7ok fazla makus haber t\u00fcketmemizle alakal\u0131.<\/p>\n

Sabah uyan\u0131yoruz, toplumsal medyaya bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda tekrar yesyeni bir felaket kayd\u0131rmas\u0131<\/strong> ba\u015fl\u0131yor. Saatlerce s\u00fcr\u00fcyor ve bu da gece uykusuzlu\u011funa neden oluyor.<\/p>\n

Burada k\u0131ymetli olan nokta \u015fu, bu durumun tek hatal\u0131s\u0131 g\u00fcndemin kendisi de\u011fil.<\/b><\/p>\n

<\/p>\n

Harvard’daki bilim insan\u0131 Mesfin Bekalu, insanlar\u0131n olumsuz haberleri <\/strong>okumaya daha fazla meyilli oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Elbette bu \u00fczere durumlar\u0131n kitlesel dayan\u0131\u015fma sa\u011flamak \u00fczere yararl\u0131 tesirleri var lakin kendimize \u015funlar\u0131 da sormam\u0131z gerekiyor:<\/p>\n

Neden parmaklar\u0131m a\u011fr\u0131yana dek kayd\u0131rmaya devam ediyorum? Neden bu kadar k\u00f6t\u00fc hissettirmesine<\/strong> kar\u015f\u0131n buna devam ediyorum? Kimi hesaplar\u0131, s\u00f6zleri takipten \u00e7\u0131karsam ya da en az\u0131ndan sessize alsam<\/strong> bunun bana tesiri ne olur? Pat diye kar\u015f\u0131ma \u00e7\u0131kmasalar da ben istedi\u011fimde gidip ne oluyormu\u015f diye baksam mesela, bu beni daha uygun hissettirir mi? Bu durum nereye kadar bu t\u00fcrl\u00fc devam edecek, y\u0131llarca m\u0131, bir \u00f6m\u00fcr uzunlu\u011fu mu?<\/p>\n

“Felaket kayd\u0131rmas\u0131”n\u0131n zihin s\u0131hhatini yava\u015f yava\u015f a\u015f\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 biliniyor.<\/p>\n

Peki, bu durumdan kurtulmak i\u00e7in ne yapabiliriz?<\/b><\/p>\n

<\/p>\n

Bunun ad\u0131n\u0131 koymak <\/strong>bir \u00f6l\u00e7\u00fc tesirli olabilir, zira bir fark\u0131ndal\u0131k kazand\u0131raca\u011f\u0131 i\u00e7in “\u015fu an felaket kayd\u0131rmas\u0131 yap\u0131yorum” diyerek kendimizi uyarabiliriz. “Yapmakta oldu\u011fum \u015feye o kadar da gerek var m\u0131? diye kendimize sorabiliriz. Hesaplar\u0131m\u0131z\u0131 bir m\u00fcddetli\u011fine dondurma,<\/strong> \u0130nternet konta\u011f\u0131n\u0131 kapatma \u00fczere form\u00fcllere ba\u015fvursak da bunlar\u0131n k\u0131sa vadeli oldu\u011funu biliyoruz.<\/p>\n

Sosyal medyan\u0131n algoritmalar\u0131 <\/strong>nedeniyle de benzeri haberler kar\u015f\u0131m\u0131za daima \u00e7\u0131kmaya ba\u015fl\u0131yor ve tesirleri de ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oluyor. Bu y\u00fczden toplumsal medya platformlar\u0131n\u0131n bu algoritmalar\u0131 d\u00fczenlemeleri gerekiyor. Aksi takdirde uzun vadede zihinsel s\u0131hhati <\/strong>k\u00f6t\u00fc etkilenecek koca bir jenerasyon ortaya \u00e7\u0131kacak.<\/p>\n

Kaynak: Wired, Washington Post, BirG\u00fcn, Ek\u015fi Kelaml\u0131k, K\u0131v\u0131lc\u0131m K\u0131ran<\/p>\n

<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0130\u015fte bu duruma \u0130ngilizcede “doom scrolling” ismi verilmi\u015f, T\u00fcrk\u00e7eye ise “felaket kayd\u0131rmas\u0131” olarak \u00e7evirebiliriz. Asl\u0131nda haberlerin geneline …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":44528,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[15],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44527"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=44527"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44527\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44529,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44527\/revisions\/44529"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/44528"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=44527"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=44527"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=44527"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}