{"id":44308,"date":"2022-06-18T02:30:04","date_gmt":"2022-06-17T23:30:04","guid":{"rendered":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=44308"},"modified":"2022-06-18T02:30:04","modified_gmt":"2022-06-17T23:30:04","slug":"yerli-isletim-sistemimiz-pardus-hakkinda-her-sey","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/?p=44308","title":{"rendered":"Yerli \u0130\u015fletim Sistemimiz Pardus Hakk\u0131nda Her \u015eey"},"content":{"rendered":"<p>Takvimler 2003 y\u0131l\u0131n\u0131 g\u00f6sterirken T\u00fcrkiye Bilimsel ve Teknolojik Ara\u015ft\u0131rma Kurumu\u2019na yani T\u00dcB\u0130TAK\u2019a ba\u011fl\u0131 olan Ulusal Akademik A\u011f ve Bilgi Merkezi\u2019nde yani ULAKB\u0130M\u2019de bir tak\u0131m topland\u0131. Devrin en \u00e2l\u00e2 m\u00fchendislerinden olu\u015fan bu tak\u0131m\u0131n hedefi birinci yerli ve ulusal i\u015fletim sistemimizi geli\u015ftirmekti. Ba\u015fard\u0131lar da. <strong>Pardus ismi verilen Linux tabanl\u0131 birinci i\u015fletim sistemimizin <\/strong>ilk s\u00fcr\u00fcm\u00fc 2005 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nland\u0131. <\/p>\n<p>Bizim de haberlerini verdi\u011fimiz \u00fczere <em>Pardus <\/em>i\u015fletim sistemi s\u00fcratle devlet kurumlar\u0131nda yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131 ve te\u015fvik edildi. Fakat 2011 y\u0131l\u0131na geldi\u011fimiz vakit <strong>Pardus i\u015fletim sistemini olu\u015fturan ana tak\u0131m <\/strong>tasfiye edildi ve i\u015fletim sistemi hayat\u0131na s\u0131rf bir Linux da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 olarak devam etmek zorunda kald\u0131. Neden bu t\u00fcrl\u00fc oldu sorusunun cevab\u0131 tam olarak bilinmiyor fakat gelin bu sistemi biraz yak\u0131ndan tan\u0131yal\u0131m.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/19\/ee327723beca3fea161b62fe81d80489aaefa146.jpeg\"\/><\/p>\n<p><b>Pardus nedir?<\/b><\/p>\n<p><em>Pardus, <\/em>2013 y\u0131l\u0131nda T\u00dcB\u0130TAK ULAKB\u0130M b\u00fcnyesinde olu\u015fturulan bir tak\u0131m taraf\u0131ndan geli\u015ftirilmeye ba\u015flanan ve <strong>ilk s\u00fcr\u00fcm\u00fc 2005 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan <\/strong>Linux tabanl\u0131 birinci yerli i\u015fletim sistemimizdir. Pardus, ba\u015fta devlet kurumlar\u0131 olmak \u00fczere t\u00fcm T\u00fcrkiye Cumhuriyeti vatanda\u015flar\u0131na Windows alternatifi olarak geli\u015ftirilmi\u015fti.<\/p>\n<p>2011 y\u0131l\u0131nda neden oldu\u011fu bilinmiyor lakin Pardus i\u015fletim sisteminin birinci s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc yani <strong>as\u0131l yap\u0131y\u0131 olu\u015fturan m\u00fchendis tak\u0131m\u0131 tasfiye edildi. <\/strong>Yakla\u015f\u0131k 35 bireyden olu\u015fan m\u00fchendis tak\u0131m\u0131n\u0131n ayr\u0131lmas\u0131 sonras\u0131 Pardus\u2019a olan dayanak b\u00fcy\u00fck oranda geri \u00e7ekildi. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Pardus, Debian taban\u0131 \u00fczerinden bir Linux da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 olarak hayat\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n<p><b>Pardus \u00f6zellikleri nelerdir?<\/b><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/19\/941e86454987d4a058e26783255d33b117ec4db1.jpeg\"\/><\/p>\n<ul>\n<li>Herkesin kullan\u0131m\u0131na a\u00e7\u0131k ve b\u00fcsb\u00fct\u00fcn fiyats\u0131zd\u0131r.<\/li>\n<li>Bilgisayar performans\u0131n\u0131 artt\u0131rarak s\u00fcratli bir kullan\u0131m sunar.<\/li>\n<li>Alternatiflerine nazaran \u00e7ok daha inan\u00e7l\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>\u0130lk defa bilgisayar kullanan bir ki\u015fi bile kolay kolay sistemi \u00e7\u00f6zerek kullanmaya ba\u015flayabilir.<\/li>\n<li>H\u0131zl\u0131 ve kolay kurulmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra heyetim gerektirmeden bile \u00e7al\u0131\u015fabilir.<\/li>\n<li>Dahili ve fiyats\u0131z olarak gelen pek \u00e7ok farkl\u0131 yaz\u0131l\u0131m ve program paketine sahiptir. <\/li>\n<li>Her kullan\u0131c\u0131 kolay kolay \u00f6zelle\u015ftirebilir.<\/li>\n<li>A\u00e7\u0131k kaynak kodlu olmas\u0131 nedeniyle b\u00fcsb\u00fct\u00fcn \u015feffaft\u0131r.<\/li>\n<li>T\u00fcrk\u00e7e ba\u015fta olmak \u00fczere pek \u00e7ok farkl\u0131 lisan dayana\u011f\u0131na sahiptir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Pardus i\u015fletim sisteminin sundu\u011fu \u00f6zelliklere bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z vakit bug\u00fcn pek \u00e7ok i\u015fletim sisteminde kar\u015f\u0131la\u015fmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kadar <strong>\u00e7ekici \u00f6zellikler oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. <\/strong>G\u00fcvenli ve s\u00fcratli kullan\u0131m\u0131n fiyats\u0131z olarak sunulmas\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra bir de bug\u00fcn tonla para \u00f6deyerek ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z program paketlerinin fiyats\u0131z sunulmas\u0131 b\u00fcy\u00fck avantaj.<\/p>\n<p><b>Pardus nas\u0131l kullan\u0131l\u0131r?<\/b><\/p>\n<ul>\n<li><strong>Ad\u0131m #1: <\/strong>Buradan Pardus y\u00fckleme evrak\u0131n\u0131 bilgisayar\u0131n\u0131za indirin.<\/li>\n<li><strong>Ad\u0131m #2: <\/strong>Dosyay\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak DVD ya da USB bellek \u00fczerinden bir heyetim medyas\u0131 olu\u015fturun.<\/li>\n<li><strong>Ad\u0131m #3: <\/strong>Kurulum medyas\u0131 \u00fczerinden Pardus\u2019u deneyebilir ya da bilgisayar\u0131n\u0131za kurabilirsiniz.<\/li>\n<li><strong>Ad\u0131m #4: <\/strong>Kurulum ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 belge i\u00e7indeki Suram K\u0131lavuzu\u2019nda bulabilirsiniz.<\/li>\n<li><strong>Ad\u0131m #5: <\/strong>\u0130\u015flem tamam.<\/li>\n<\/ul>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/19\/3461784f864b93df54807b174d3e4f402351bebc.jpeg\"\/><\/p>\n<p>Pardus, Debian tabanl\u0131 bir Linux da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in var olan i\u015fletim sisteminizi silmeden ya da <strong>bilgisayar\u0131n\u0131za format atmadan da kullanman\u0131z m\u00fcmk\u00fcn. <\/strong>Yukar\u0131daki ad\u0131mlar\u0131 izleyerek kendinize bir suram medyas\u0131 olu\u015fturduktan sonra farkl\u0131 bilgisayarlara bu medyay\u0131 ba\u011flayarak Pardus i\u015fletim sistemini kullanman\u0131z m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p>Pardus, t\u0131pk\u0131 vakitte <strong>bir kurtar\u0131c\u0131 olarak da misyon yap\u0131yor. <\/strong>\u00d6rne\u011fin bilgisayar\u0131n\u0131z \u00e7\u00f6kt\u00fc ve i\u00e7erideki t\u00fcm evraklar\u0131 kaybetti\u011finizi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz. A\u00e7\u0131l\u0131\u015f s\u0131ras\u0131nda Pardus i\u015fletim sistemini \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak bilgisayar\u0131n\u0131z\u0131 a\u00e7abilir ve i\u00e7indeki t\u00fcm belgelere ula\u015fabilirsiniz. Bu a\u00e7\u0131dan Linux tabanl\u0131 pek \u00e7ok sisteme misal bir \u00f6zelli\u011fe sahiptir.<\/p>\n<p><b>Pardus sistem ihtiya\u00e7lar\u0131:<\/b><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/19\/1804d1a59662a2171cd166e1c434f059f7f6ff8a.jpeg\"\/><\/p>\n<ul>\n<li>Pardus 19.5 XFCE i\u00e7in;\n<ul>\n<li>1024 MB+ RAM<\/li>\n<li>8GB+ disk alan\u0131<\/li>\n<li>En az 800 x 600 \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fck takviyeli grafik i\u015flemci<\/li>\n<li>64-bit dayanakl\u0131 1.0 GHz+ i\u015flemci<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>Pardus i\u015fletim sisteminin son s\u00fcr\u00fcm\u00fc olan Pardus 19.5 XFCE s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc kullanmak i\u00e7in bilgisayar\u0131n\u0131z\u0131n <strong>minimum sistem ihtiya\u00e7lar\u0131 <\/strong>bu formda. \u00dcstte verdi\u011fimi temas \u00fczerinden Pardus i\u015fletim sisteminin ba\u015fka s\u00fcr\u00fcmlerini inceleyebilir ve bilgisayar\u0131n\u0131za en uygun s\u00fcr\u00fcm\u00fc indirerek \u00e7abucak kullanmaya ba\u015flayabilirsiniz. <\/p>\n<p><b>Pardus ile ama\u00e7lanan neydi?<\/b><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/19\/db28ce1217b3d0271e9f8291ff86ef791acae329.jpeg\"\/><\/p>\n<p>Pardus projesinin T\u00dcB\u0130TAK \u00fczere bir devlet kurumunda ba\u015flamas\u0131, bilhassa bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n \u015fimdi ortada <strong>yaz\u0131l\u0131m \u00f6\u011frenin diyen kimse yokken <\/strong>ba\u015flamas\u0131 sahiden ihtilal niteli\u011finde bir ad\u0131md\u0131r. Projenin birinci gayesi t\u00fcketici odakl\u0131 de\u011fildi. Ba\u015fta okullar olmak \u00fczere t\u00fcm devlet kurumlar\u0131nda itimatla ve fiyats\u0131z olarak kullan\u0131lacak bir i\u015fletim sistemi olu\u015fturmakt\u0131.<\/p>\n<p>Pardus projesi ile ama\u00e7lanan, \u015fimdi 2005 y\u0131l\u0131ndayken T\u00fcrk halk\u0131n\u0131 yaz\u0131l\u0131m d\u00fcnyas\u0131 ile tan\u0131\u015ft\u0131rmak ve <strong>d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131 olmadan kendi yaz\u0131l\u0131m sistemimizi geli\u015ftirmekti. <\/strong>Ana grupta yer alan m\u00fchendisler, bug\u00fcn Pardus\u2019un Debian hatta Linux tabanl\u0131 olmas\u0131ndan bile rahats\u0131zlar. Zira as\u0131l yap\u0131lmak istenen kendi kendine yeten bir sistem olu\u015fturmakt\u0131.<\/p>\n<p>Bu ba\u011flamda ana grup uzun y\u0131llar boyunca Pardus\u2019u geli\u015ftirmek i\u00e7in de\u011ferli \u00e7al\u0131\u015fmalar yapt\u0131. Hatta <strong>ana grubun tasfiye edilmesinden sonra bile <\/strong>bug\u00fcn proje hala T\u00dcB\u0130TAK ULAKB\u0130M b\u00fcnyesinde geli\u015ftirilmeye devam ediyor. Lakin eski dayanak maalesef art\u0131k verilmedi\u011fi i\u00e7in bu t\u00fcrl\u00fc bir sistem kolay bir Linux da\u011f\u0131t\u0131m\u0131 olmaktan \u00f6teye ge\u00e7emiyor.<\/p>\n<p><b>Pardus projesi nas\u0131l devam edebilir?<\/b><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.webtekno.com\/images\/editor\/default\/0003\/19\/b1a4725f9d06fecafe0ac4d359b1f649a2b9b6d6.jpeg\"\/><\/p>\n<p>Sak\u0131n yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131lmas\u0131n. Pardus projesi hala devam ediyor ve T\u00dcB\u0130TAK m\u00fchendisleri hala <strong>bu i\u015fletim sistemini \u015fimdiki gereksinimlere nazaran uyarlamaya devam ediyor. <\/strong>Olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7l\u00fc bir altyap\u0131ya sahip Pardus 19.5 XFCE s\u00fcr\u00fcm\u00fc, i\u015fletim sisteminin son s\u00fcr\u00fcm\u00fc olarak hala indirebilir ve kullan\u0131labilir durumda. Lakin eski g\u00fcc\u00fcnde de\u011fil.<\/p>\n<p>Debian tabanl\u0131 olmas\u0131, bu i\u015fletim sistemini muhta\u00e7 b\u0131rak\u0131yor. T\u0131pk\u0131 yerli ve ulusal olarak tan\u0131t\u0131lan fakat Google altyap\u0131s\u0131n\u0131 kullanan arama motorlar\u0131 \u00fczere. \u015e\u0131k bir aray\u00fcz tasarlayarak di\u011fer bir taban kullanmak hi\u00e7bir teknolojiyi yerli ve ulusal yapmaz. <strong>Neredeyse 20 y\u0131l evvel kazand\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu muvaffakiyet <\/strong>neden devam etmesin ki?<\/p>\n<p>Yerli teknoloji firmalar\u0131m\u0131z m\u00fckemmel eserler tasarl\u0131yorlar. Yabanc\u0131 ortakl\u0131 olsa bile yaz\u0131l\u0131m geli\u015ftirme konusunda son derece ba\u015far\u0131l\u0131 \u015firketlerimiz var. Bir de her \u015feyin ana kayna\u011f\u0131 olacak ve t\u00fcm bu teknolojiyi tek bir noktada birle\u015ftirecek g\u00fc\u00e7l\u00fc bir i\u015fletim sistemi kursak ne ho\u015f olur. <strong>Yerli teknoloji eserlerinde kullan\u0131lacak yerli bir i\u015fletim sistemi hayal de\u011fil, <\/strong>yaln\u0131zca biraz takviye istiyor. Birinci yerli arabam\u0131z TOGG neden Pardus ile \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n? <\/p>\n<p>Y\u0131llar evvel \u00fcretti\u011fimiz yerli ve ulusal i\u015fletim sistemimiz <strong>Pardus hakk\u0131nda bilmeniz gerekenleri <\/strong>ve bu projenin gelece\u011fimizi nas\u0131l \u015fekillendirece\u011fini anlatt\u0131k. Ge\u00e7mi\u015ften ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fc\u00e7 ile bug\u00fcn\u00fc \u015fekillendirmemiz m\u00fcmk\u00fcn. K\u00e2fi ki hakikat i\u015fi yapacak insanlar\u0131m\u0131za hakikat imkanlar verebilelim.<\/p>\n<div> <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Takvimler 2003 y\u0131l\u0131n\u0131 g\u00f6sterirken T\u00fcrkiye Bilimsel ve Teknolojik Ara\u015ft\u0131rma Kurumu\u2019na yani T\u00dcB\u0130TAK\u2019a ba\u011fl\u0131 olan Ulusal Akademik A\u011f ve Bilgi &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":44309,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[854],"tags":[884,1477,2982,1035,2503],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44308"}],"collection":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=44308"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44308\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44310,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44308\/revisions\/44310"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/44309"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=44308"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=44308"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kutaybilen.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=44308"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}